Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit

Het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) is niet alleen opdrachtgever van de Beheerautoriteit, maar maakt ook onderdeel uit van het Beheerderscollectief Waddenzee. Peter van Velzen (MT-lid Natuur en Water bij het directoraat-generaal Natuur, Visserij en Landelijk Gebied) en Geert Hoogerduijn (teamleider van de Waddenunit) vertegenwoordigen het ministerie van LNV en de Waddenunit in het Beheerderscollectief. 

Beheerder van de Waddenzee

De Waddenunit is onderdeel van het ministerie van LNV en is dagelijks op zee te vinden met vier schepen. De operationele aansturing van de Waddenunit is in handen van Hoogerduijn. Daarnaast is het ministerie van LNV vergunningverlener voor de Wet natuurbescherming. 

Wereld erfgoed Waddenzee

Waddenunit M.S. Asterias

Waddenunit M.S. Krukel

Waddenunit M.S. Phoca

Waddenunit M.S. Harder

Beheeraspect Gastheerschap

De Waddenunit is gastheer op de Waddenzee. Hoogerduijn: “Alles wat wij doen, draait uiteindelijk om gastheer zijn voor een rijke Waddenzee. Je vindt bijvoorbeeld het logo van Waddenzee Werelderfgoed op al onze schepen, daarmee stralen we ons gastheerschap uit. Tijdens het werk op de Waddenzee spreken de medewerkers regelmatig gebruikers aan om hen te informeren of te adviseren. De grote plaatselijke bekendheid van de Waddenunit is daarmee van grote waarde.”

Voor het MS Asterias. V.l.n.r.: Nico Laros, Henk Kamp, Theo van Malsen, Eelke Sybren Dijkstra en Geert Hoogerduijn
©De Waddenunit
Voor het MS Asterias. V.l.n.r.: Nico Laros, Henk Kamp, Theo van Malsen, Eelke Sybren Dijkstra en Geert Hoogerduijn

Beheeraspect Toezicht & handhaving

Een belangrijk onderdeel van dit gastheerschap is toezicht en handhaving. Hoogerduijn: “Alle medewerkers van de waddenunit zijn buitengewoon opsporingsambtenaar (boa). Ongeveer 1,5 fte van de 11 fte die we op jaarbasis hebben, besteden we concreet aan toezicht en handhaving. Denk daarbij aan het uitdelen van een proces verbaal wanneer iemand bijvoorbeeld de Wet natuurbescherming overtreedt of in een gebied komt waar dat niet mag. De aanwezigheid van onze schepen op de Waddenzee hebben bovendien een preventieve werking. Gebruikers zijn eerder geneigd om zich aan de regels te houden als ze weten dat de schepen van de Waddenunit in de buurt zijn.”

MS Asterias, een schip van de Waddenunit
©Beheerautoriteit Waddenzee

Beheeraspect Fysiek beheer

Fysiek beheer is een belangrijk onderdeel van het werk van de Waddenunit. Hoogerduijn: “Het gaat dan bijvoorbeeld om het plaatsen van bakens ten behoeve van mosselpercelen. Onze zogenaamde richtingbakens per perceel zijn de basis voor mosselkwekers om hun mosselperceel in de Westelijke Waddenzee fysiek mee aan te duiden. Ze steken een paar meter boven water uit zodat iedereen kan zien dat daar niet gevaren of gevist kan worden.”

Bakenen vanaf de Phoca
©De Waddenunit
Bakenen vanaf de Phoca

Beheeraspect Natuurherstel

Bij natuurherstel is de Waddenunit veelal meer indirect betrokken. Hoogerduijn: “Wanneer er in het kader van natuurherstel bijvoorbeeld zeegras geplant wordt, dan helpen wij degene die dit uitvoert om op locatie te komen. Wij hebben de middelen en expertise om op alle plaatsen op het Wad te komen. Van A naar B gaan is op het land vaak simpel, maar op de Waddenzee is dat niet het geval. Je hebt te maken met droogtes en je moet ook weten waar je op bepaalde momenten niet moet komen, omdat je anders broedende vogels verstoort.”

Mosselzaadinvanginstallaties in de Waddenzee
©Beheerautoriteit Waddenzee

Beheeraspecten Monitoring en Praktijkgericht onderzoek

Het ministerie van LNV geeft regelmatig opdracht voor monitoring en praktijkgericht onderzoek. De Waddenunit neemt hiervoor zelf soms ook initiatief en ondersteunt onderzoekers bij hun werk. Hoogerduijn: “We werken bijvoorbeeld mee aan een onderzoek naar plastic vervuiling van de Waddenzee, in samenwerking met een onderzoeksbureau. Daarnaast helpen we bij een onderzoek van de Wageningen University & Research (WUR) naar de visstand, waarbij we eens per maand een onderzoeker met het MS Krukel vanuit Lauwersoog meenemen. Die dag wordt er dan op vaste trajecten gevist. Ook doen we ieder jaar mee aan de periodieke landelijke vogeltellingen van Sovon.”

Vismonitoring Wageningen University and Research met de Waddenunit

Bijschrift in video over een dagje vissen op de Krukel, April 2021

BIJSCHRIFT IN VIDEO

Een dagje vissen op de Waddenzee

Veel vissoorten gebruiken de Waddenzee om op te groeien

Om te onderzoeken wanneer het gebied belangrijk is voor welke soort

vissen we een dag per maand, elke keer op dezelfde plekken

De vangst wordt gedetermineerd, geteld en gemeten

De vangst gaat vervolgens weer terug het water in

Zo zien we de dichtheid van tong bijvoorbeeld toenemen in het voorjaar en afnemen in het najaar

Terwijl bot gelijkmatiger door het jaar heen gevangen wordt

Met dank aan de Krukel en haar bemanning

Meer weten? Zie de link bij deze video!

Wageningen University & Research

EINDE VIDEO

Verwijzing in video; link: https://www.wur.nl/nl/Onderzoek-Resultaten/Onderzoeksinstituten/marine-research/show-marine/Jaarrond-vissen-in-de-Waddenzee-voor-nieuwe-kennis-over-afnemende-visbestanden.htm

Beheeraspect Vergunningverlening

Het ministerie van LNV is daarnaast vergunningverlener voor de Wet natuurbescherming. Het afhandelen van vergunningaanvragen, handhavingsverzoeken en de vraag naar de aanwezigheid van een eventuele vergunningplicht in relatie tot activiteiten waarmee grote nationale belangen zijn gemoeid valt onder de bevoegdheid van LNV. Dit zijn bijvoorbeeld gas- en zoutwinning, de hoofd(spoor)wegen en Defensie-activiteiten. Daarnaast valt de toetsing van activiteiten in niet-provinciaal ingedeelde gebieden en in het door Duitsland ‘betwist gebied’ in de Eems onder de bevoegdheid van LNV. De zaken waarvoor LNV het vergunningverlenend gezag is, zijn bepaald in een algemene maatregel van bestuur (AMvB). Dit is een besluit van de regering waarin regels uit een wet verder worden uitgewerkt. Zaken die daarbuiten vallen, behoren automatisch tot de provincies toe.

Van Velzen: “Vergunningverlening op grond van de Wet natuurbescherming in relatie tot het onderdeel gebiedsbescherming is bij een apart team binnen het ministerie belegd. Activiteiten waarvoor vergunningen moeten worden aangevraagd, worden door LNV getoetst op (significante) effecten op de relevante beschermde natuurwaarden. Die beoordeling staat los van de (beheer)werkzaamheden van de Waddenunit. De Waddenunit houdt wel toezicht op het naleven van de vergunningsvoorwaarden, of het handhaven op onvergunde activiteiten, in relatie tot het Natura 2000-gebied Waddenzee.”

Meer over het ministerie van LNV en de WaddenUnit?

Verbonden aan